De Sint Pietersberg

Kalkgraslanden en hellingbossen, historische hoeven en een uitgebreid onderaards gangenstelsel: dat is in een notendop de Sint Pietersberg, één van de bekendste bergen van Nederland. De Sint Pietersberg is sinds 1974 een beschermd natuurgebied van in totaal 133 ha groot. Vereniging Natuurmonumenten beheert de grotten van de Sint Pietersberg sinds 1995 en het erop gelegen fort Sint Pieter sinds 2009. De botanische rijkdom van de berg hangt sterk samen met het voor Nederland unieke klimaat, met relatief weinig neerslag en hoge temperaturen. 

De Sint Pietersberg biedt voor iedereen wat wils, zoals bijvoorbeeld korte en lange wandelroutes, uitkijkpunten en rustige plekjes, fietsmogelijkheden naar Kanne, ondergrondse excursies en een hondenlosloop-gebied.

Begrazing

Natuurmonumenten zet in het belang van natuurlijk beheer een kudde zeldzame Mergellandschapen in. Zij zorgen voor de begrazing van de waardevolle kalkgraslanden. Vroeger kwam dit zeldzame schapenras hier veelvuldig voor. Indien dit niet zou gebeuren zou het gebied langzaam verruigen en verbossen, waardoor de zeldzame planten en dieren zouden verdwijnen. Bij het beheer van de bossen concentreert Natuurmonumenten zich vooral op de randen en overgangen. Zo wordt er periodiek gekapt en gedund om een ruige vegetatie van kruiden, struiken en bomen te laten ontwikkelen. Dit is belangrijk voor de ontwikkeling van een gevarieerde flora en fauna. Het meest opvallende van het gebied zijn de kale krijtrotsen. Deze rotsen moeten regelmatig ontdaan worden van bomen en struiken die spontaan in de spleten ontkiemen, zodat de specifieke en zeldzame kalkrots-flora zich kan handhaven en uitbreiden.

Flora en fauna

De betekenis van de Sint Pietersberg is ook voor planten en dieren bijzonder groot, zowel boven- als ondergronds. Een groot deel van deze planten en dieren is in Nederland zeldzaam of gaat in aantal achteruit. Deze soorten staan dan ook op de zogenaamde “Rode Lijst”. Voorbeelden zijn het soldaatje, kalketrip en rode kamperfoelie. De gangenstelsels zijn het leefgebied van maar liefst negen soorten vleermuizen. Het aantal bijzondere plantensoorten is indrukwekkend. Wat betreft de vlinders is de Sint Pietersberg een van de soortenrijkste gebieden van Nederland.

Vlinderparadijs

De Sint Pietersberg kent een rijke variatie aan vlinders. Er komen vlindersoorten voor die elders niet in Nederland voorkomen en alleen veel zuidelijker te vinden zijn. Door de afwisseling tussen warme kalkgraslanden, ruige hoeken, vlinderakkers en struweel, is hier voor diverse soorten vlinders een geschikt leefgebied te vinden. Soorten die vaker worden waargenomen zijn de sleedoornpage, koninginnepage, heivlinder en de parelmoervlinder.
Er is zelfs een tweede generatie van het kaasjeskruiddikkopje gespot. 

Wil je zien welke prachtige vlinders er allemaal te vinden zijn op de Sint Pietersberg? Neem dan deel aan een van de vlinderexcursies van Vereniging Natuurmonumenten. Tijdens deze excursie vertellen de gidsen meer over de bijzonderheden van vlinders en hun leefgebied. Meer informatie is te vinden op www.natuurmonumenten.nl/sintpietersberg.